ÖĞRETİM TEKNİKLERİ 5

—Tahmin-Gözlem-Açıklama:

—Kavram yanılgılarının tespit edilmesinde kullanılır.

—Bu yöntemde seçilen örnek ilk önce öğrenciye teorik olarak yapılan açıklama ile anlatılır, daha sonra gerçekleşecek olayla ilgili tahminde bulunması istenir.

—Öğrenci tahminleri alındıktan sonra örnek, öğrencinin gözü önünde gerçekleştirilir ve meydana gelen olayları ve değişmeleri gözlemlemesi sağlanır.

—Gözlem işlemi bittikten sonra öğrenciden önceki tahmini ile gözlemleri arasındaki benzerliği veya farklılığı açıklaması istenir. 

—Olaylar  ve Durumlar Hakkında  Mülakat:

—Kavram yanılgılarının tespit edilmesi için kullanılır.

—Bu yöntemde amaç, öğrencinin olayları anlamasını kontrol etmek ya da bir durumu yorumlayabilmesini araştırmaktır

—Bu yöntemde öğrencilere kartlar üzerine çeşitli olay ve durumlarla ilgili olarak çizilmiş şekiller ve resimler gösterilerek öğrencilerin bunlar hakkındaki düşünceleri alınmaya çalışılır.

— Öğrencinin verdiği cevaplara dayalı olarak araştırmacı tarafından yeni sorular sorulabilir.

—Kavramlar Hakkında Mülakat

—Kavram yanılgılarının tespit edilmesinde kullanılır.

— Kişinin bir kavramla ilgili sahip olduğu bilgileri ortaya çıkarmak için düzenlenmiş karşılıklı konuşmalardan oluşmaktadır.

— Mülakat yöntemi öğrencilerin anlamalarının doğrudan belirlenmesinde en etkili yöntemlerden birisidir.

—Bu yöntemde öğrencilerin belirlenen bazı kavramlar hakkındaki düşüncelerinin ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır.

—Araştırmacının amacı bireyin kavramla ilgili olarak zihninde var olan bilgilerini ortaya çıkarmaktır.

—Çizimler:

—Kavram yanılgılarını tespit etmek amacıyla kullanılır.

—Çizimlerin amacı, öğrencide gizli kalmış fikir, bilgi ve inançların öğrenciyi kelimelerle sınırlamadan ortaya çıkarılmasıdır.

—Bu yöntem öğrencinin cevabına çok az bir sınırlama getirir.

— Bu yüzden öğrencinin anlama düzeyi ve yanlış anlamalarının ortaya çıkarılmasında kullanılması gerektiği savunulur.

— Ancak bu yöntemde çizimleri yorumlamada çizimlerden kaynaklanan güçlükler görülebilmektedir.

—Kelime İlişkilendirme:

—Kavram yanılgılarının tespitinde kullanılan araçlardır.

—Bir kişinin kavram gruplarını anlaması ile doğrudan bağlantılı bir tekniktir.

— Anlama kişinin bilginin bileşenleri arasındaki ilişkilerin doğasını anlaması ve kavramlar arası ilişikleri kurabilmesine bağlıdır.

—Kelimeleri ilişkilendirme sadece kavramların anlaşılıp anlaşılmadığını ölçmek amacıyla değil, aynı zamanda olayları, durumları ve hatta insanları anlamak amacıyla da kullanılmaktadır.

—İnsanların anahtar kelimelere verdikleri cevapların sayısına ve çeşidine göre onların konuyu tam olarak anlayıp anlamadıkları yorumlanabilir.

—Talih Çizgileri:

—Kavram yanılgılarının tespit edilmesinde kullanılır. Romanlar, oyunlar, şiirler, müzikaller ve tarihi olaylarda geçen olayların öğrenciler tarafından anlaşılma seviyelerinin araştırılmasında kullanılır.

—Öğrenci her durum için bir ya da birden fazla niteliği tahmin eder ve bunu grafikle gösterir.

—Teşhis Testleri:

—Kavram yanılgılarını tespit etmek amacıyla kullanılan araçlardır. Yanlış kavramaların teşhisi için literatürde çok kullanılan bir başka tekniktir.

—Kavramsal Değişim Metinleri:

—Kavramsal değişim metinleri temel olarak kavram yanılgılarını ortadan kaldırma amaçlı oluşturulmuş metinlerdir.

—Bu metinlerde öğrencilere sorular yöneltilerek önbilgilerinin yanlış ve yetersiz olduğu hissettirilir.

— Ardından konuyla ilgili kavram yanlışlarının neler olduğu belirtilerek bu bilgilerin neden yanlış olduğu açıklanır. 

—Kavramsal değişim metinleri genellikle konunun sunulması sırasında öğrencilere verilir.

—Bu metinlerin okunmasının ardından tartışma yapılarak kavramsal değişimin sağlanması yani kavram yanılgılarının giderilmesi ve eksik bilgilerin tamamlanması sağlanır.

—Kavramsal değişim metinlerinin kullanımı, kavram yanılgılarını gidererek yeni öğrenilenlerin yanlış temeller üzerine oturtulmasını engellemektedir.

—Kavramsal değişimin gerçekleşmesi için;

—Öğrencinin kendi bilgisinin yetersizliğinin farkına varması,

—Öğrencinin kendine verilen yeni bilgiyi anlaşılabilir bulması,

—Öğrencinin kendine verilen yeni bilgiyi mantıklı bulması,

—Öğrencinin kendine verilen yeni bilgiyi karşılaştığı yeni problemlerin çözümünde kullanması gerektiği savunulmaktadır.

—Öğrenciler ancak bu dört şartla tanıştıktan sonra kavramsal değişimi gerçekleştirirler ve kendi yanlış fikirlerini, bilimsel olarak kabul edilenlerle değiştirirler.

—Kavramsal değişim metinleri Posner ve arkadaşları tarafından geliştirilmiştir.

—Posner ve diğerleri (1982) tarafından ortaya atılan teoride kavramsal değişimin yaşanması için şu dört şartın sağlanması gerekir:

—Hoşnutsuzluk: Öğrenci var olan kavramından hoşnutsuz olmalı.

—Anlaşılırlık: Yeni kavram öğrenci için anlaşılır olmalı.

—Makullük: Yeni kavram öğrencinin aklına uygun olmalı.

—Verimlilik: Yeni kavram verimli olmalı yani gelecekte benzer sorunları çözebilmelidir.